Amerykańska FDA proponuje istotną zmianę w systemie GRAS (Generally Recognized as Safe), obejmującą również składniki stosowane w paszach dla zwierząt.

Zgodnie z propozycją opublikowaną 11 sierpnia 2026 r. producenci, którzy uznają daną substancję za GRAS w określonych warunkach stosowania, mieliby obowiązek powiadomienia FDA i przekazania dokumentacji uzasadniającej takie stanowisko.

Obecnie zgłoszenie GRAS do FDA jest dobrowolne, a firma może oprzeć się na tzw. self-affirmed GRAS, czyli samodzielnym uznaniu bezpieczeństwa substancji.

Dla rynku pet food to ważna zmiana, ponieważ GRAS jest jednym z mechanizmów umożliwiających stosowanie składników, które nie wymagają klasycznej procedury zatwierdzania jako dodatki do pasz.

FDA nie proponuje jednak zniesienia statusu GRAS ani wprowadzenia obowiązkowego zatwierdzania każdego takiego składnika przed jego wprowadzeniem na rynek. Nadal możliwe byłoby samodzielne uznanie substancji za GRAS, ale producent musiałby poinformować o tym FDA i przedstawić podstawy naukowe swojej decyzji.

Celem reformy jest przede wszystkim zwiększenie przejrzystości i wiedzy regulatora o tym, jakie substancje trafiają do żywności dla ludzi i pasz dla zwierząt. FDA wskazuje, że większy dostęp do informacji pozwoli skuteczniej identyfikować przypadki, w których dana substancja może w rzeczywistości wymagać zatwierdzenia jako dodatek do żywności/pasz, a także lepiej wychwytywać potencjalne problemy związane z bezpieczeństwem.

Obowiązkowe zgłoszenia mają również umożliwić Agencji ocenę, czy deklaracje GRAS mają odpowiednie podstawy naukowe i dokumentacyjne.

Propozycja wprowadza przy tym określone ramy czasowe. FDA miałaby 45 dni na wstępną ocenę zgłoszenia pod kątem jego kompletności i możliwości przyjęcia. Nie byłaby to jeszcze ocena, czy substancja rzeczywiście spełnia kryteria GRAS.

Po przyjęciu zgłoszenia Agencja miałaby zasadniczo 180 dni na przekazanie stanowiska, z możliwością wydłużenia procedury do 360 dni. Dla producentów oznacza to konieczność uwzględnienia dodatkowych wymogów regulacyjnych już na etapie planowania nowych składników i produktów.

Istotna jest również sytuacja składników już obecnych na rynku na podstawie samodzielnego uznania GRAS. FDA przewiduje dla nich czasowo ograniczoną, uproszczoną ścieżkę zgłoszeniową.

Ma ona umożliwić przekazanie Agencji podstawowych informacji o substancjach, które wcześniej trafiły na rynek bez formalnego zgłoszenia GRAS. To ważny element propozycji, ponieważ reforma nie dotyczy wyłącznie przyszłych innowacji, ale może objąć również część istniejącego rynku.

Branża paszowa zasadniczo dostrzega korzyści z większej transparentności, ale zwraca uwagę na ryzyko przeciążenia systemu.

American Feed Industry Association (AFIA) analizuje obecnie wpływ propozycji na zatwierdzanie składników, innowacyjność i bezpieczeństwo żywności dla zwierząt. W reakcji na projekt branża podkreśla potrzebę zapewnienia FDA odpowiednich zasobów i możliwości terminowego rozpatrywania zgłoszeń.

Obawy dotyczą więc nie tyle samej idei większego nadzoru, ile tego, czy nowe obowiązki nie spowolnią wprowadzania innowacyjnych składników na rynek.

Proponowana regulacja jest obecnie projektem, a nie obowiązującym prawem. FDA prowadzi konsultacje publiczne; 120-dniowy okres na składanie uwag oznacza, że zainteresowane firmy i organizacje branżowe mogą zgłaszać swoje stanowiska do grudnia 2026 r.

Ostateczny kształt przepisów może więc jeszcze ulec zmianie. Dla producentów karm i dostawców składników jest to jednak sygnał, którego nie warto ignorować.

Jeżeli propozycja wejdzie w życie, dokumentowanie bezpieczeństwa składników, przygotowanie dossier GRAS i monitorowanie wymogów FDA staną się jeszcze ważniejszym elementem strategii regulacyjnej.

Dla amerykańskiego rynku pet food oznacza to potencjalnie większą kontrolę i przejrzystość, ale również nowe koszty compliance i konieczność lepszego planowania procesu wprowadzania innowacji.

Więcej informacji na stronie FDA:
https://www.fda.gov/animal-veterinary/animal-foods-feeds/generally-recognized-safe-gras-notification-program