Psy potrafią rozpoznawać nie tylko to, czy ludzka twarz wyraża emocje pozytywne czy negatywne, ale także rozróżniać niektóre konkretne emocje na podstawie samego wyrazu twarzy – sugerują najnowsze badania neuroobrazowe. Naukowcy z Uniwersytetu Wiedeńskiego wykorzystali funkcjonalny rezonans magnetyczny (fMRI), aby sprawdzić, jak mózgi psów reagują na twarze ludzi wyrażające radość, złość, strach i smutek. Badanie objęło 12 wyszkolonych psów rodzinnych. Najsilniejszą i najbardziej charakterystyczną reakcję wywoływały twarze wyrażające radość. Ich oglądanie aktywowało u psów obszar prawej kory skroniowej rozciągający się w kierunku jądra ogoniastego, związanego m.in. z przetwarzaniem nagrody. Analiza z wykorzystaniem uczenia maszynowego pozwoliła ponadto odróżnić wzorce aktywności mózgu związane z radością od wszystkich trzech emocji negatywnych. Jeszcze ciekawsze wyniki przyniosła analiza całego mózgu: naukowcy wykazali różnice między reakcjami na strach i złość oraz strach i smutek. Nie udało się natomiast jednoznacznie rozdzielić złości od smutku. To ważne uzupełnienie dotychczasowej wiedzy o komunikacji człowiek–pies. Psy wykorzystują wiele kanałów jednocześnie – obserwują naszą postawę ciała, słuchają tonu głosu i reagują na zapachy związane ze stanem emocjonalnym. Nowe badanie pokazuje, że sam wyraz ludzkiej twarzy może być dla psa źródłem informacji o naszym stanie emocjonalnym, a nie jedynie elementem większego pakietu sygnałów. Nie oznacza to jednak, że psy rozumieją ludzkie emocje dokładnie tak jak my. Badanie wykazało różnicowanie wzorców neuronalnych, ale nie dowodzi, że pies nadaje emocjom takie samo znaczenie psychologiczne jak człowiek.
Dla branży zoologicznej to kolejny ciekawy dowód na wyjątkowość relacji człowiek–pies (mimo tego, że próba badana była niewielka) i znaczenie komunikacji w codziennej opiece. Wyniki mogą mieć znaczenie m.in. dla szkolenia, pracy behawioralnej czy projektowania interakcji z psem. Jeśli zwierzę rzeczywiście jest wrażliwe na subtelne sygnały emocjonalne opiekuna, sposób, w jaki człowiek patrzy, mówi i zachowuje się podczas treningu, pielęgnacji czy wizyty u lekarza weterynarii, może wpływać na jego reakcje.
Publikacja: Hernández-Pérez R. i wsp., Dog brain representations of human facial expressions: Encoding happiness and differentiating specific negative expressions, iScience, 2026, 29(8):116900. DOI: 10.1016/j.isci.2026.116900.
