Naukowcy po raz pierwszy na tak dużą skalę przeanalizowali genetykę nowotworów u kotów domowych, badając próbki guzów od blisko 500 zwierząt z pięciu krajów i porównując je bezpośrednio z nowotworami występującymi u ludzi oraz psów, co pozwoliło zidentyfikować zaskakująco wysoki poziom wspólnych mutacji genetycznych. Badanie objęło aż 13 różnych typów nowotworów, w tym nowotwory krwi, skóry, płuc, układu pokarmowego czy ośrodkowego układu nerwowego, a także ponad 1000 genów. W wielu przypadkach zidentyfikowane mutacje odpowiadały tym znanym z onkologii człowieka. Nowotwory u kotów i ludzi rozwijają się często w oparciu o te same mechanizmy biologiczne. Badanie wykazało, że wiele zmian genetycznych odpowiedzialnych za rozwój raka u kotów – przykładowo mutacje w genach takich jak FBXW7 czy PIK3CA – pokrywają się z tymi obserwowanymi w ludzkich nowotworach, szczególnie w raku piersi. Kluczowym kontekstem tych odkryć jest fakt, że koty – podobnie jak inne zwierzęta towarzyszące – żyją w tym samym środowisku co ludzie, co oznacza wspólną ekspozycję na czynniki ryzyka, takie jak zanieczyszczenie powietrza, substancje chemiczne czy styl życia. To właśnie ta współdzielona przestrzeń sprawia, że zwierzęta domowe mogą pełnić rolę „biologicznych wskaźników” zagrożeń zdrowotnych, a jednocześnie stają się wartościowym modelem badawczym dla medycyny człowieka.
Wyniki tego badania wpisują się w rosnące znaczenie podejścia „One Medicine”, które zakłada ścisłą współpracę między weterynarią a medycyną ludzką. Dzięki stworzeniu pierwszej tak kompleksowej mapy genomu nowotworów u kotów, naukowcy zyskują nowe narzędzia do opracowywania terapii celowanych, które w przyszłości mogą być stosowane równolegle u zwierząt i ludzi, skracając drogę od badań do wdrożenia klinicznego.
Publikacja: Bailey A. Francis, Latasha Ludwig, Chang He, Melanie Dobromylskyj, Christof A. Bertram, Heike Aupperle-Lellbach, Hannah Wong, Aiden P. Foster, Mark J. Arends, Alejandro Suárez-Bonnet, Simon L. Priestnall, Laetitia Tatiersky, Fernanda Castillo-Alcala, Angie Rupp, Arlene Khachadoorian, Eda Parlak, Marine Inglebert, Shevaniee Umamaheswaran, Saamin Cheema, Martin Del Castillo Velasco-Herrera, Kim Wong, Ian C. Vermes, Jamie Billington, Sven Rottenberg, Geoffrey A. Wood, David J. Adams, Louise van der Weyden. The oncogenome of the domestic cat. Science, 2026; 391 (6787): 793 DOI: 10.1126/science.ady6651
